researcher & projectmanager
@ Open Universiteit Nederland
Het nieuws over het misbruik van mobiele telefoons door leerlingenwas niet te ontkomen gisteren. Bijna alle landelijke en regionale media berichten erover. Het geval? Volgens een onderzoek van de Nationale Academie voor Media en Maatschappij (NAMM) is het beleid met betrekking tot mobiele telefoon op scholen een chaos. Misbruik en pesterijen door leerlingen alom.
Even een stapje terug. Hoe nieuw is dit nieuws? Oud, de schimmel staat er nog net niet op. Dat er filmpjes van leraren op Youtube worden geplaatst is al jaren bekend. Dat er gepest wordt via MSN, Hyves, etc is ook niet van gisteren. Waarom dan zoveel ophef? Tijd om even naar de basisregels van het beoordelen van informatie te kijken. Twee van de vragen die je moet stellen bij het beoordelen van informatie zijn: “Wie is de zender?” & “Heeft de zender een belang bij de boodschap?”. Nu komt de aap uit de mouw, de NAMM heeft absoluut belang bij dit nieuws. In hun adviezen benadrukt het NAMM tot twee keer toe de inzet van nationale mediacoaches. En door wie worden die coaches opgeleid? Juist, de NAMM (link 1; link2; link 3).
Maar er gaan nog meer belletjes rinkelen:
Al met al een in mijn ogen opzichtige manier van de aandacht trekken voor je eigen toko door paniek te zaaien. Hoeveel media hebben het eigenbelang van de NAMM doorgehad? Niet veel ben ik bang.
Vorige week maakte de Universiteit Utrecht bekend dat alle nieuwe eerstejaars studenten onderwijskunde een iPad cadeau zullen krijgen. De argumentatie hierachter is dat dit het onderwijs aan de studenten zal verdiepen. Waar de universiteit deze stelling op baseert wordt niet duidelijk uit het artikel.
Wat me wel duidelijk is dat het hier om een ordinaire publiciteitsstunt gaat. Ondanks heftige ontkenning van de kant van de universiteit, is dit vrij simpel af te leiden uit het artikel. Het is namelijk zo dat pas nadat de studenten de iPad hebben gekregen, men in een werkgroep serieus gaat nadenken over hoe dit apparaat in het onderwijs ingezet kan worden. Hé? Lees ik dat goed? Het staat er echt. Als je zo’n investering doet dan denk je toch van tevoren na over hoe je een dergelijk apparaat wil gebruiken?
Helaas is dit geen incident. Zo heeft ook het Hondsrug College besloten om iPads voor de leerlingen aan te schaffen. Voor de vorm doen ze daar nog een pilot, maar de beslissing om voor alle leerlingen een iPad aan te schaffen lijkt al genomen. Is het afwachten van de conclusies van de pilot misschien een idee?
Twee klassieke gevallen van ‘technology push’. Eerst de ICT en dan komt de rest vanzelf. Helaas heeft het verleden geleerd dat het niet zo makkelijk is. Als je het mij vraagt is er in beide gevallen sprake van verkwisting van gemeenschapsgeld, meelopen met de iPad-hype en een leuk speeltje voor een bestuurder waar deze mee kan scoren.
Een advies voor beide instellingen:
Oh ja, nog een laatste punt: Als de iPad voor meer verdieping zorgt, mag ik daar uit concluderen dat de studie onderwijskunde in Utrecht redelijk oppervlakkig is?
Update: Bij het Hondsrug College blijkt er toch een goed onderbouwde beslissing te zijn genomen. Zie hiervoor de reacties van Kees Versteeg (rector van het Hondsrug College) hieronder.
Afgelopen zaterdag ben ik naar het concert ‘The Wall’ van Roger Waters (Pink Floyd) geweest. Wat een waanzinnig gave show. Voor een ieder die ooit nog een keer de kans krijgt om er naar toe te gaan: absoluut doen! De combinatie van visuele presentatie, geluidseffecten en de goede uitvoering zorgden voor een fantastische beleving. De muur voor het podium werd langzaam maar zeker dichtgebouwd en vormde zo een ideaal projectievlak voor de visuele (3D) effecten. Gecombineerd met geluid en geluidseffecten waren van hoge kwaliteit en strakke timing van alles een onvergetelijke ervaring. Ook inhoudelijk stond de show als een huis. De thematiek van ‘The Wall’ (oa. uitbuiting, oorlog, indoctinatie, propaganda) zijn nog steeds actueel. Mooi verweven en geactualiseerd ook in de huidige show. Voor diehard Apple fans is het nummer ‘Run like hell’ misschien wel een beetje slikken: het Apple-geloof wordt visueel ongelooflijk op de hak genomen.
Conclusie na een avondje in het Gelredome: WOW (en beter dan in 1994) en voor herhaling vatbaar. Dat laatste zal er gezien de leeftijd van Roger Waters (68) helaas niet meer inzitten.
Disclaimer: ik ben al vanaf m’n jeugd fan van Pink Floyd en dus misschien enigszins bevooroordeeld
Met veel bombarie werd eerder deze week het nieuwe dagblad ‘The Daily‘ door Rupert Murdoch gelanceerd. The Daily zou alleen op de iPad zijn te lezen. Niets is echter minder waar, The Daily is gewoon voor iedereen te lezen. Hoe dat kan? Simpel, abonnees kunnen artikelen delen via o.a. Twitter. Deze artikelen zijn dus gewoon te lezen via internet. Om te voorkomen dat niemand nog een abonnement zou nemen, heeft The Daily de artikelen niet toegankelijk gemaakt via de website. Maar ze staan er wel (anders valt er ook weinig te delen). Andy Baio heeft een met hacken een overzichtelijke index van The Daily gemaakt. Het kan ook anders. Met deze zoekactie met Google krijg je bijvoorbeeld alle artikelen van gisteren. Je krijgt alleen een minder mooi overzicht.
Of dit juridisch allemaal wel mag is de natuurlijk vraag. Echter The Daily plaatst zelf de artikelen op internet. Wat anderen doen is slechts er naar linken. Dit maakt het denk ik lastig om dit juridisch te bestrijden. Daarmee zorgt de gekozen aanpak er ook voor dat de kansen op financieel succes met deze formule kleiner wordt. Ik ben in ieder geval erg benieuwd hoe dit zich verder ontwikkeld.
Update: Voor wie een indruk wil krijgen van The Daily heb ik hieronder een recensie van Henk van Ess opgenomen:
Belangrijke opmerking wat mij betreft van Henk van Ess is het ontbreken van een zoekfunctie. Met de volgende twee Google-tips kun je specifiek zoeken in het archief van The Daily:
Als je aan het zoeken bent met Google zal het regelmatig voorkomen dat je andere zoektermen wilt gebruiken. Dus, hup met de muis alle woorden selecteren en op de delete-toets indrukken en opnieuw een zoekterm (of combinatie van) invoeren. Dat moet sneller kunnen hebben ze bij Google gedacht. Door de esc-toets in te drukken selecteer je nu gelijk alle ingevoerde zoektermen en kun je gelijk beginnen van het typen van je nieuwe zoekterm(en). Handig! En weer een kleine snelheidsverbetering in het zoekproces.
Een hotel zoeken doe ik al een even meestal via Google Maps. Nu weet ik dat m’n vriendin graag een weekendje weg wil binnenkort en dus op naar Google Maps. En aangezien Antwerpen een leuke stad is, gekeken of daar iets te vinden is. Dat was gelukkig geen probleem. Maar er viel me wel iets anders op.
In de linkerkolom waar de verschillende hotels staan opgesomd, bevond zich onder de advertentie een tweetal invulvakken. Eén voor de gewenste aankomstdatum en één voor de gewenste vertrekdatum. Het lijkt erop dat Google weer e.e.a. heeft veranderd. Zeker omdat nu ook de prijzen erbij staan vermeld. Ook dat is me niet eerder opgevallen, maar wel heel handig!
Bij het zoeken wil men nog wel eens afkortingen gebruiken. Maar dat is niet altijd even handig. Neem bijvoorbeeld de afkorting MS. Die kan staan voor Mutiple Sclerose, maar ook voor MicroSoft, Morgan Stanley of de afkorting voor mevrouw in het engels. Of de afkorting ‘ant’. Je kunt resultaten krijgen over mieren, Apache Ant of actor network theory. Ook allen weer met een heel verschillende betekenis. Zoek dus niet met afkortingen, maar bij voorkeur met de volledige term. Tenzij je natuurlijk de betekenis van de afkorting niet weet….
In een reactie op een nieuwsbericht over de publicatie van ‘Informatievaardigheden voor leraren’ werd me verweten dat ik niet goed onderscheid maak tussen het gebruik van het +-symbool en de Booleaanse operator ‘AND’. Toch denk ik dat ik het bij het rechte eind heb.
Met Booleaanse operatoren kunnen zoektermen worden gecombineerd tot logische vergelijkingen die waar of niet waar zijn. De AND-operator zorgt ervoor dat beide zoektermen worden meegenomen in de zoekactie. In de visualisatie hiernaast heb ik het voorbeeld voor de zoektermen ‘onderzoek’ en ‘methoden’ uitgewerkt. Het zwarte gedeelte van de figuur symboliseert de zoekresultaten waar beide zoektermen in voorkomen.
Het +-symbool voor een zoekterm (zonder spatie!) gebruiken zorgt ervoor dat er gezocht wordt naar exact deze term en niet naar een variatie op die term. Een ‘+’ voor beide zoektermen zou in principe hetzelfde resultaat op moeten leveren. Dus: ‘+’ = ‘AND’. Tijd om de proef op de som te nemen. Met de zoektermen ‘onderzoek’ en ‘methoden’ heb ik drie verschillende zoekacties uitgevoerd met Google:
Drie zoekacties, drie verschillende resultatenlijstjes. Oordeel onbeslist? Nee. Wat we hieruit in ieder geval kunnen concluderen is dat wat je invoert van invloed is op de zoekresultaten. We kunnen ook concluderen dat Google rekening houdt met de Booleaanse operator ‘AND’. Verder valt op dat bij de eerste zoekactie Google variaties op de zoektermen meeneemt in de resultaten, zoals bijvoorbeeld ‘onderzoeksmethoden’. Maar we kunnen ook concluderen dat er een verschil is tussen ‘+’ en ‘AND’.
Eerder vandaag heb ik aangegeven waarom ik denk dat de nieuwe onderwijsplannen uit Den Haag volledig de plank misslaan. Als reactie op de plannen vroeg Clara Legêne zich af hoe het nu eigenlijk staat met de maatschappelijke stage. Het beeld van wispelturigheid dringt zich op. Haar bijdrage aan het debat lezend, moest ik denken aan een interview van een aantal jaren gelden met de nieuwe rector van de Universiteit Maastricht, Prof. Dr. G.P.M.F. Mols, in het alumni-blad.
In dit interview vergeleek hij het ministerie van onderwijs met tuinarchitecten. Tuinarchitecten ontwerpen tuinen. Zodra de tuin af is moet wordt deze verzorgd door de tuinmannen om er voor te zorgen dat de tuin tot volle wasdom komt. Een tuin die tot in de lengte der jaren met liefde wordt verzorgd door een vakbekwame tuinman is niet in het belang van de tuinarchitect. Hij wil nog mooiere tuinen ontwerpen. Echter, tuinen die de tijd krijgen om tot volle wasdom te komen kunnen niet opnieuw ontworpen worden.
Wat leert deze vergelijking ons? De belangrijkste les is wat mij betreft dat je soms geduld moet hebben om het gewenste effect te bereiken. Er zijn de afgelopen jaren al verschillende maatregelen genomen om het reken- en taalniveau van de leerlingen naar een hoger niveau te tillen. Het duurt even voordat dergelijke maatregelen effect hebben. Zeker waar het maatregelen betreft die de kwaliteit van de lerarenopleidingen meten verbeteren.
Dit lijkt op een tuinarchitect die een tuin heeft ontworpen en na het aanleggen vindt dat de tuin niet mooi genoeg is en als oplossing voorstelt om de tuin (gedeeltelijk) opnieuw te ontwerpen en aan te leggen. Een goede tuinman zal de tuinarchitect wijzen op het feit dat de meest planten eerst moeten groeien voordat ze hun schoonheid laten zien en het aanpassen van het ontwerp niet altijd de meest verstandige keuze is.
Rest mij de volgende vraag: Zijn er in Den Haag te veel tuinarchitecten en te weinig tuinmannen?
Gisteren presenteerde de minister van onderwijs, Marja van Bijsterveldt, het Actieplan Beter Presteren. Zij vraagt daarin advies van de Onderwijsraad, maar doet dat wel op zo’n manier dat ze de richting van het advies wel heel erg stuurt. Terecht is er ook behoorlijk wat kritiek. Wilfred Rubens gaat in op de vragen die onderwijsbeleidsmakers niet stellen maar wel zouden moeten stellen. Dit geeft weer aan dat weinig deelnemers aan het ‘Haagse circus’ beschikken over de competentie van kritisch nadenken. In aansluiting daarop maakt Harter Wassink een mooie vergelijking met de beroepseer van Limburgse vlaaienbakkers en de kwaliteit van het onderwijs.
Het beeld wat uit de plannen naar voren komt is dat er nog meer gestuurd gaat worden op output. Zal dat het onderwijs beter maken? Volgens mij niet. Daarvoor heb ik de afgelopen jaren teveel uitwassen gezien van dit mechanisme:
Allen uitwassen van het sturen op output. Twee aspecten komen hier mijns inziens duidelijk naar voren. Ten is eerste straalt dit beleidsvoornemen georganiseerd wantrouwen uit. Met de verschillende toetsmomenten wil men scholen dwingen te komen tot betere scores. Ten tweede spreekt uit deze maatregelen het ongebreidelde geloof dat “hoe meer men meet, hoe meer men weet“. Dat dit niet altijd opgaat, heb ik al vaker betoogd.
Maar wat is nu eigenlijk de essentie van goed onderwijs? Daarvoor is het belangrijk om naar de leerdoelen te kijken. Daarvoor onderscheid ik twee soorten leerdoelen: (1) leren voor wisselwaarde en (2) leren voor gebruikswaarde. Het leren voor wisselwaarde is korte termijn gericht. Hierbij is het leren vooral gericht op het halen van een toets of examen. Een zesje is toch ook een voldoende. Het is net een hordenloopwedstrijd om het speelveld (het echte leven) in te mogen. Kennis wordt dus ingewisseld voor een cijfer. Het leren voor gebruikswaarde is daarentegen op de lange termijn gericht. Het leren is hierbij vooral gericht op welke wijze de kennis en vaardigheden (ook al zo’n onderbelicht onderwerp) in de toekomst een rol kunnen spelen. Kennis wordt vergaard en gebruikt om vooruit te komen en te slagen in het leven. Dit dient in de breedste zin van het woord te worden opgevat en niet alleen uitgedrukt in toekomstig salaris.
Nu weer even terug naar wat Bijsterveldt eigenlijk wil: de Nederlandse kenniseconomie moet bij de mondiale top horen. Waar moet het Nederlanse onderwijs zich op richten om dit te bereiken? Leren voor wisselwaarde of gebruikswaarde? Mijns inziens duidelijk het laatste. Het gaat er namelijk om dat de opgedane kennis en vaardigheden daadwerkelijk worden gebruikt. Dat betekent dan ook meer aandacht voor de input en het proces in het onderwijs en minder aandacht voor outputeisen. Als zowel input als proces goed zijn, dan komt het met de output ook wel in orde.