In 2007, a technology was developed that made it possible to experience feeling in an artificial limb (Nature, 29/01/2007). Note that ‘Feeling’ is not to be understood as some passive experience, like a simulation; it works both ways: the artificial limb is in all its movements directed by thought, while the mind responds to what it senses.
Rather conventionally, the artificial limb was still installed in its proper place.
However, the conventionality of such a ‘proper place’ came soon to be questioned by artists, philosophers, and the sexually confused. For one can think of a great many ways to install an arm, in no way less functional than when on the right side of the chest. It could just as well have an interesting roll to play at the other side of the room. And probably even more so, in someone else’s.
So now, near future, I can feel it, when you touch your mouse.
But, it has to be admitted, it was far from easy to accept our distant-body-parts as our own. Embarrassingly, it still seemed more natural to accept the experience of distant-touch like something of a Dionysian intoxication, as a religious experience, rather than as something we could control.
So, in the beginning, we could only undergo the stimulations passively.
~Raphael, Tempi Madonna, 1507-1508
That is, if we someone to touch our distant-body-parts at all. Because that became another problem: in order to get touched, we had to make ourselves desirable.
So now we had two problems to solve:
Looking back, we see that the 2007 bionic girl learned to operate her arm very quickly. How did she do that? It was not so difficult for her because her arm was placed where an arm conventionally would be found. How exactly does one remember the proper place of a dismembered arm? What is this convention of where what should be? In other words: what is the Operating System that made it possible for her to understand the new arm as her own?
It was her sense of self.
This sense-of-self was given to her by the others around her: they gave her words, images and expectations. By looking right back at her, they offered her a mirror.
~Bold Britney
And so we discovered what was needed in order to unite our distant-body-parts, and do so in such a way that it would be a presentable unity for others to desire. This operating system is known as: identity. Identity is the software that can do for the distant-body-parts-technology, what Microsoft Apple did for the computer in the 1980’s, that is, to give the hardware a language.
However, this time we did not need to write a new language, for we had unknowingly created it all along. We had been developing it ever since we called ourselves human. Only, we thought we were doing something else. What we now see as the construction of an OS, we had always misunderstood as a philosophical, or spiritual search for the self. We had confused the need to see ourselves as a whole, and the need for others to perceive us so, with presuming the actual identities we happened to think ourselves whole with, as being necessarily those.
While looking all around, we have found nothing necessarily so. But in doing just that, we have developed numerous forms of life. So while we might not have found ourselves some true source, we have created a rich system of contingent forms instead.
A rich system of contingent forms is known as: language.
So instead of finding sense of self, we developed sense of language. We are not human anymore, nor anything else. We are the language we create.
I would like to propose a new medium for interdisciplinary communications. Not a medium that can convey meanings, but a medium that is laying the groundwork for all possible meaning. That might sound rather universal and abstract, but in fact it is the most sensuous medium, as the following example might clarify:
If two people were to get shipwrecked on a desert island, miles apart from each other, what then could best be done in order to find one another? This problem cannot be solved without introducing something new into the story. This new thing will then be an exemplar of the sensuous medium I am proposing to use.
If the shipwrecked want to find each other, it is not enough for them to rely on reason only. For instance, they might think it a good idea to write wait for me here in the sand. A fairly reasonable thought, it seems. However, because it is, the other person is most likely to make the same plan and make his own sign. Having two meeting signs is very unreasonable.
Shared thoughts are of no use if not applied to some shared thing. So really they ought to turn their attention to their environment. What will most likely catch their eye? The thing that is most noticeable. The island might consist of: lots of sand, palms and a mountain. Of course then the mountain is the most noticeable thing. For instance in being the only one, the only one shaped like an eagle, or printed in bold. As the mountain is so very noticeable, it is reasonable for one to assume it will manipulate the other’s senses likewise. Thus making the mountain the most perfect thing to which they can assign their shared thoughts, and make it their meeting place. Now, this most noticeable thing exemplifies the sensuous medium I am proposing to use:
Things
Things. are of such a kind that they open up possibilities for communication, without actually saying anything. The only demand is that they are noticeable, so that they will be part of people’s environment. In making them noticeable, we can use tried methods, like for instance: authenticity, uselessness, or simply charm. And because we have discovered things to be so perfectly adaptable to any situation, and as such able to survive any specific meaning, I have found that they indeed offer the most suitable interdisciplinary glue.
Sometimes, philosophers think truth to be accompanied by a certain state of mind. And sometimes this state of mind is then regarded as the actual goal of the search for truth. For example a state of * is reached when one would be in possession of the right judgements. This is what the first Sceptic also must have been thinking. Longing for *, he’s off to search for truth, just like any other philosopher would. However, quite different from the dogmatic philosopher, he sees himself obliged to suspend his judgement when he doesn’t find any truth. Then, as if by accident, he reaches the desired state of * anyway. As if by accident, because he expected this desired state as an effect of being in possession of the right judgements, and not as an effect of suspending them.
This is how the discovery of ourselves as construing agents is to be understood: not as the discovery of our power of creation, or our freedom of choice, but simply as the discovery that we must have been constructing. As the observation of a specific connection between contingent parts we had apparently been making.
The story of Apelles illustrates this. Apelles the painter was searching for a technique that would create a realistic effect of foam on a horse’s mouth. When he doesn’t succeed in finding it, he gives up, and angrily throws his sponge at his canvas. Then, by accident, he reaches the desired effect after all. The effect is found by not searching instead of made up. Apelles discovers accidentally a connection between the bumping of a sponge at a painting, and a realistic effect of foam. Is Apelles from now on aimlessly handed over to Destiny? No, of course not. Now he can develop a sponging technique. In retrospect, the sun doesn’t seem to rise every morning again by pure accident.
‘De onwaarheid erkennen als levensvoorwaarde: dat wil zonder twijfel zeggen dat we een riskant verzet bieden tegen de vertrouwde waardegevoelens; en een filosofie die dat waagt, situeert zich alleen daardoor al aan gene zijde van goed en kwaad’. Nietzsche, Voorbij Goed en Kwaad, §4
Wanneer Kant de onwaarheid erkent als mogelijkheidsvoorwaarde voor kennis, situeert hij de waarheid in een domein dat ontoegankelijk is voor de kennis. Het domein van de vrijheid. In dit domein is er geen kennis, enkel akt. Elk stellen in dit domein is dus een positief stellen. Stel je nu voor dat Kant zijn vrijheid in dit domein stelt met zijn theorie van de grondslagen van de kennis. Dan máákt Kant iets. Er is in dit domein geen passieve, en daarmee waarachtige contemplatie van het werkelijke mogelijk.
Dit domein nu, zou je je als Nietzsches wereldbeeld kunnen voorstellen, strikt gesproken dus geen wereld-beeld. Wanneer Nietzsche stelt dat er geen zijn is bedoelt hij dat het stellen van een ding het maken is van een ding, of een subject. De actie komt voor het spoor dat deze actie achterlaat, en waarin deze zich kan denken, als oorsprong van de actie. Zo kan hij zich de actie verbeelden. Deze actie verbeeld Nietzsche voor ons als macht, of andersom.
Nietzsche wil het leven beamen, omdat het leven niets anders is dan positieve actie. Zo verwerpt hij degenen die het leven willen ontvluchten. Hij maakt een onderscheid tussen degenen die weten dat zij willen vluchten en zij die er zich niet bewust van zijn, waaronder vooral heel veel filosofen. Degenen in die laatste groep zijn verwerpelijk en dienen ontmaskerd te worden. Om ze te ontmaskeren heeft Nietzsche zelf geen metaperspectief nodig. Hij ontmaskerd juist vanuit het horizontale perspectief dat zo kenmerkend is voor een wereld voorbij goed en kwaad. Wat gebeurt er wanneer je een Vorm van Plato horizontaal op de grond tussen de andere dingen plaatst? Dan kan de Vorm niet meer worden betekent als een Betekenis, als een werkelijkheid waar alle dingen naar verwijzen omdat het waar is. De Vorm kan zich hoogstens nog laten betekenen door diegenen van wie zulk een geloof word gewenst, ertoe te dwingen. Met dwang is niets mis. Maar wanneer de Vorm wordt geplaatst in een andere ware wereld, ontkent de betekenaar zijn betekenen, zijn dwingen, en negeert hij het leven. Degenen daarentegen die zich wel bewust zijn van hun vlucht vliegen. Wanneer aldus een kunstenaar vlucht in de fictie stort hij zich uit een overdaad van wil tot macht, van levenslust, ook nog eens in allerlei niet-bestaande werelden. Zijn vlucht in de fictie beaamt het leven tot voorbij zijn horizon, om dit voorbij ook nog tot het leven te dwingen.
Is Nietzsche zo’n kunstenaar? Nee. Nietzsche voelt nog de belofte van de Metafysica. Hij verwerpt haar uitganspunten, haar vogelperspectief, maar niet de wil van de filosoof zich tot causa prima te stellen. Nietzsche voelt nog de spanning van een onmogelijke vrije ruimte die zich wil stellen wanneer men werkeloos en eenzaam, van de wereld gedistantieerd, bij een kacheltje zit. Hij kan zich niet werkeloos stellen. En toch ervaart hij die onmogelijkheid van de werkeloosheid schijnbaar passief. Dan kan hij zich bewust worden van de wil tot macht die zich in hem roert, en beseft hij dat hij onmogelijk als een ‘ik’ deze wil kan ondergaan, maar dat het de wil tot macht is die zich bij deze een filosoof creëert.
Soms denken filosofen de waarheid vergezeld van een daarmee corresponderende gemoedstoestand. Deze gemoedstoestand wordt dan soms ook als einddoel van het zoeken naar de waarheid beschouwd. Zo zou bijvoorbeeld een staat van αταραξία worden bereikt wanneer men in verzekerd bezit was van de juiste oordelen. Zo ook dacht Sextus Empiricus’ imaginaire eerste scepticus. Verlangend naar αταραξία gaat deze net als andere filosofen op zoek naar de waarheid. Maar, anders dan de dogmatische filosoof, vind hij deze niet, en ziet zich genoodzaakt zijn eindoordeel op te schorten. Dan, als bij toeval, raakt hij alsnog in een staat van αταραξία. Als bij toeval, want hij verwachte deze staat immers enkel als effect van de waarheid, en zeker niet van het opschorten ervan.
-Er is niets dat erop duidt dat Sextus Empiricus het woordt toeval anders bedoelt dan in deze betekenis van onverwacht-
Dit wordt geillustreerd door het verhaal van de schilder Apelles. Apelles zocht naar een schildertechniek die het effect van schuim op de mond van een paard tot gevolg zou hebben. Dit lukt hem niet en hij geeft het op. Dan, heel toevallig, bereikt hij het gewilde gevolg alsnog. Maar als gevolg van iets heel anders dan de door hem geanticipeerde oorzaak. Het effect wordt gevonden door niet te zoeken in plaats van bedacht. Apelles ontdekt als bij toeval een verband tussen het botsen van een vuile spons tegen een schilderij en een effect van schuim.
Is Apelles van dan af overgeleverd aan het toeval? Nee, er kan nu een sponstechniek worden ontwikkeld. De zon lijkt immers achteraf gezien ook niet morgenochtend enkel als bij toeval weer op te komen.
Om de oorzaak van de dingen te achterhalen, probeert Socrates een aantal methoden. Eerst een die veel weg heeft van die van de natuurwetenschap. Deze methode vindt als de oorzaak van een ding telkens een ander ding. Met als gevolg een labyrint van dingen die tot in het oneindige naar elkaar doorverwijzen.
Anoxagoras lijkt hierin een uitweg te bieden. Hij stelt een eerste oorzaak van alles: de geest. Dit belooft een duidelijker organisatie van de dingen daar ze zich nu allen op de ene of andere manier tot de geest moeten verhouden. Maar in zijn onderzoekingen gebruikt Anaxagoras helaas nergens de geest als ordenend principe. De geest is enkel een soort controlerend principe dat het er mee eens is hoe Anaxagoras de dingen als veroorzaakt door elkaar beschrijft, en hij komt nergens tot een overzicht. Hij blijft ronddolen in hetzelfde labyrint, alleen spookt het daar nu ook nog.
Dan keert Socrates zich af van de dingen. Pas eerst als er een overzicht is verkregen kunnen de dingen gericht worden ondervraagt. Daartoe wend Socrates zich tot de oordelen over de dingen. Hij zoekt het meest algemene oordeel, en dat is het oordeel waarover niet meer kan worden geoordeeld. Dit is de gedeelde grond en hiermee het veiligste uitgangspunt. Zo ontwikkeld hij de methode van de hypothese.
De hypothese die Socrates volgens deze methode ontwikkelt is de theorie van de Vormen. Deze stelt dat een ding is zoals het is door zijn deelhebben aan een algemene Vorm. Bijvoorbeeld: de Vorm van Schoonheid is er de oorzaak van dat de jongen mooi is èn dat Socrates naar de jongen verlangt.
Het gedeelde oordeel en de theorie van de Vormen, dat is, de methode van de hypothese en de hypothese die volgens deze methode wordt bepaald lijken wel heel erg op elkaar. Toch scheiden hier doorgaans de wegen van Socrates en Plato. Over het algemeen wordt dan de methode toegeschreven aan Socrates, en mag Plato aan de haal met de inhoud: de theorie.
Wanneer op deze wijze ontkend wordt dat de inhoud samenhangt met de methode die haar bepaalde, bestaat de theorie van de Vormen al snel niet meer als een noodzakelijke hypothese, maar omdat zij echt waar is, zij bestaat dan ergens. Zo is de Vorm er dan de oorzaak van dat een jongen mooi is, maar verlangt Plato niet naar de jongen, maar naar de Schoonheid zelf. Of: teleurgesteld in de jongen die toch eigenlijk maar een heel klein beetje in de voorgestelde Schoonheid deelt, richt Plato zich maar liever tot de Vorm zelf. Plato neemt geen verantwoordelijkheid voor zijn verlangen: hij kent zelf geen schoonheid toe. Zijn verlangen laat hij causaal bepalen door de Vorm van Schoonheid, en de jongen raakt helemaal buiten beeld. Zo ongeveer is de interpretatie van Nietzsche: Plato vlucht naar een andere wereld. Volgens Nietzsche keert de gefrustreerde ‘wijze’ uiteindelijk alleen terug naar de grot omdat hij het leven wil veranderen in de fictie waarin hij vluchtte; hij wil nu ook de anderen tot zijn fictie dwingen.
Of neemt Plato weldegelijk de verantwoordelijkheid voor het beeld dat hij schiep? Dan blijven de Vormen een methode, die noodzakelijk is om de dingen te kunnen zien en ze pas eerst werkelijk te kunnen waarderen in hun oneindige veelzijdigheid. Plato waardeert de jongen. De noodzakelijke fictie maakt dan een waardevolle relatie tot de dignen en de anderen mogelijk. Plato blijft in deze interpretatie veel dichter bij Socrates, voor wie wijsheid een harmonieus leven is waarin relaties fundamenteel zijn.
In de Allegorie van de Grot loopt de weg naar de wijsheid van de delen naar het geheel. Maar de weg vàn de wijsheid loopt in omgekeerde richting. Als de wijze terugkomt in de grot, schijnt hij de anderen vreemd toe. Zijn wijsheid lijkt onwerkelijk. De wijze zelf is verblind door het duister dat zoveel duisterder lijkt dan het is. Hier beschrijft Plato de problematische relatie tussen degene die de waarheid kent en de groep die ervan is verstoken. Hij lijkt zich af te vragen hoe de individueel verkregen waarheid kan worden gecommuniceerd. Hoe het dogma te vertalen in een relatie? Aangezien de wijze terugkeert naar de grot, lijkt de vertaling in een relatie voor Plato belangrijker dan vertoeven met de waarheid. Of die relatie nu gewelddadig is of niet.